6331 Sayılı Kanun: İşverenin İSG Yükümlülükleri ve Dijital Uyum Rehberi

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, bir kişi bile çalıştıran tüm işverenlere İSG yükümlülükleri getirir: risk değerlendirmesi yaptırmak, çalışanları eğitmek, sağlık gözetimi sağlamak, kayıtları tutmak ve olayları bildirmek. Bu yazı yükümlülükleri pratik bir kontrol listesine çevirir ve her birinin denetimde hangi kayıtla kanıtlandığını gösterir.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Yaptırım tutarları ve ikincil mevzuat detayları güncellenebildiği için güncel metne mevzuat.gov.tr üzerinden bakılmalıdır.

Kanunun Kapsamı: Kim Dahil?

Kanun; kamu ve özel sektöre ait bütün işlere ve işyerlerine, çırak ve stajyerler dahil tüm çalışanlara uygulanır. "Bizim ofis küçük, bize İSG gerekmez" yaygın ama yanlış bir varsayımdır — yükümlülüklerin kapsamı tehlike sınıfına ve çalışan sayısına göre değişir, ortadan kalkmaz.

İşverenin 8 Temel Yükümlülüğü

1. Risk değerlendirmesi

İşyerindeki tehlikelerin belirlenip risklerin değerlendirilmesi zorunludur; belirli durumlarda (yeni makine, kaza, mevzuat değişikliği) yenilenir. İşe özgü aktivite riskleri için JSA yöntemi risk değerlendirmesini tamamlar. Denetim kanıtı: imzalı risk değerlendirme raporu ve revizyon geçmişi.

2. İSG profesyoneli görevlendirme

Tehlike sınıfına ve çalışan sayısına göre iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi ve gerekiyorsa diğer sağlık personeli görevlendirilir (veya OSGB'den hizmet alınır). Denetim kanıtı: görevlendirme yazıları / OSGB sözleşmesi.

3. Çalışan eğitimi

Çalışanlar işe başlamadan önce ve düzenli aralıklarla İSG eğitimi alır; eğitimin belgelendirilmesi şarttır. Denetim kanıtı: eğitim katılım tutanakları ve geçerlilik tarihleri — süresi geçen eğitim, hiç verilmemiş sayılabilecek kadar risklidir.

4. Sağlık gözetimi

İşe girişte ve işin tehlike sınıfına göre periyodik olarak sağlık raporu alınır. Denetim kanıtı: geçerli sağlık raporları. Sahada en sık rastlanan açık, süresi geçmiş raporla çalışan personeldir — takibi için belge yönetimi rehberine bakın.

5. İş kazası ve meslek hastalığı bildirimi

İş kazaları ve meslek hastalıkları kanuni süresi içinde SGK'ya bildirilir; işyerinde kayıt altına alınır. Ramak kala olayların kaydı da önleyici sistemin parçasıdır (bkz. ramak kala rehberi). Denetim kanıtı: bildirim kayıtları + olay inceleme dosyaları.

6. Acil durum planı ve tatbikat

Acil durum planları hazırlanır, ekipler görevlendirilir, tatbikatlar yapılır. Denetim kanıtı: plan + tatbikat tutanakları.

7. Çalışan katılımı ve İSG kurulu

Elli ve üzeri çalışanı olan, altı aydan uzun süreli işlerde İSG kurulu kurulur; tüm işyerlerinde çalışan temsilcisi belirlenir. Denetim kanıtı: kurul kararları, toplantı tutanakları.

8. Alt işveren (taşeron) koordinasyonu

Aynı sahada birden fazla işveren varsa ana işveren koordinasyonu sağlar; alt işverenlerin İSG yükümlülüklerini yerine getirdiğini gözetmek zorundadır. Taşeronun eksik evrağı, denetimde ana işverenin sorunudur. Denetim kanıtı: taşeron evrak dosyaları, koordinasyon toplantı kayıtları, izin sistemleri.

Yükümlülük → Kayıt Eşlemesi

Yükümlülük	Denetimde istenen kayıt	Tipik zayıf nokta
Risk değerlendirmesi	Rapor + revizyonlar	Güncel değil; sahayı yansıtmıyor
Eğitim	Katılım tutanağı + geçerlilik	Yenileme tarihi kaçırılmış
Sağlık gözetimi	Geçerli raporlar	Süresi geçmiş rapor
Kaza/olay	Bildirim + inceleme dosyası	Ramak kala hiç kayıtlı değil
Acil durum	Plan + tatbikat tutanağı	Tatbikat yapılmamış
Taşeron	Evrak dosyaları + izinler	Evrak e-postalarda dağınık

Uyumun Dijital Tarafı: Neden Kağıt Yetmiyor?

Kanun kağıt ya da dijital ayrımı yapmaz; kaydın var, güncel ve gösterilebilir olmasını ister. Pratikte fark denetim anında ortaya çıkar:

• Kağıt arşivde "geçerli sağlık raporu olmayan çalışan var mı?" sorusu dosya dosya aranır; dijital sistemde tek filtredir.
• Eğitim yenileme tarihleri kağıtta takvim işidir; dijitalde otomatik uyarıdır.
• Taşeron evrağı kağıtta klasör fotokopisidir; dijitalde taşeronun kendisi yükler, ana işveren anlık görür.
• "Bu izni kim onayladı?" sorusunun kağıttaki cevabı imza okumaktır; dijitalde zaman damgalı kayıttır.

Doğru aracı seçmek için İSG takip programı seçim rehberini kullanabilirsiniz.

Denetime Hazırlık Kontrol Listesi

1. Risk değerlendirmesi güncel mi, son değişiklikler (yeni ekipman, yeni saha) işlenmiş mi?
2. Tüm çalışanların İSG eğitimi ve sağlık raporu geçerli mi? Süresi yaklaşanlar kimler?
3. İş izni gerektiren işlerde (yüksekte, sıcak çalışma, kapalı alan) izin formları eksiksiz ve arşivli mi?
4. Kaza ve ramak kala kayıtları tutuluyor mu, inceleme sonuçları aksiyona bağlanmış mı?
5. Taşeron çalışanlarının evrakları sizinkiler kadar eksiksiz mi?
6. Tüm bu soruların cevabını dakikalar içinde raporlayabiliyor musunuz?

BaretApp ile 6331 Kayıt Düzeni

BaretApp bu kontrol listesinin kayıt tarafını tek platformda toplar: belge ve eğitim geçerlilik takibi, dijital iş izinleri ve onay zinciri, ramak kala/olay bildirimi, taşeron evrak paylaşımı ve denetim raporu. Uyum skoru, firma ve çalışan bazında eksikleri tek ekranda gösterir — denetim sabahı klasör aramak yerine rapor indirirsiniz. 14 gün ücretsiz deneyebilirsiniz.